Jak działa upadłość konsumencka – czyli jak wyjść z pętli długów?

Nic nie jest nam dane raz na zawsze. To zdanie jest szczególnie aktualne w dobie pandemii, kiedy w wyniku nieszczęśliwych zbiegów okoliczności suma zobowiązań może z dnia na dzień przerosnąć każdego z nas. Co można w takim razie zrobić, kiedy nagle straciliśmy pracę, mamy kredyt mieszkaniowy do spłaty a dodatkowo jesteśmy w trakcie rozwodu ? Rozwiązaniem tej sytuacji może być upadłość konsumencka. Sprawdźmy zatem jakie możliwości ona daje i jak działa upadłość konsumencka.

Jak działa upadłość konsumencka i jej konsekwencje

Upadłość konsumencka to proces, który ma na celu oddłużenie osoby niewypłacalnej. Czy to oznacza umorzenie wszystkich długów konsumenta ? Nie. Umorzenie może dotyczyć części długów konsumenta, a w nielicznych przypadkach także ich całości. O tym jaka to będzie cześć, decyduje po zbadaniu sprawy sąd. Należy przy tym pamiętać, że część długów nie podlega żadnym umorzeniom. Jakie to mogą być zobowiązania ? To oczywiście alimenty oraz renty odszkodowawcze. Upadłość nie uchroni również dłużnika przed naprawieniem szkód wynikających z przestępstw czy wykroczeń.

Czytaj również:

Poddając się procedurze upadłości należy mieć świadomość, że może to oznaczać utratę wszystkiego, co posiada jakąkolwiek wartość materialną. Dotyczy to szczególnie nieruchomości i ruchomości, a dłużnik w takiej sytuacji traci wszelką możliwość dysponowania swoim majątkiem. W skład masy upadłościowej wchodzi również wynagrodzenie osoby wnioskującej o upadłość. Trzeba również pamiętać, że po ogłoszeniu upadłości dłużnik będzie mógł kupować tylko podstawowe produkty niezbędne do funkcjonowania, takie jak: żywność czy środki czystości.

Jak złożyć wniosek o wszczęcie postępowania upadłościowego ?

Wnioski o wszczęcie postępowania upadłościowego może składać zarówno konsument, jak i wierzyciel. Składa się je na formularzu, którego wzór znajduje się w odpowiednim rozporządzeniu Ministerstwa Sprawiedliwości. We wniosku dokładnie opisuje się wszystkie długi oraz spisuje się cały majątek dłużnika. Sąd po zatwierdzeniu wniosku wzywa wierzycieli do zgłaszania wierzytelności oraz wyznacza syndyka i sędziego komisarza. Zadaniem syndyka jest spieniężenie majątku dłużnika i pokrycie zobowiązań wierzycieli. Należy tu wspomnieć, że nie dotyczy to przedmiotów potrzebnych do codziennego funkcjonowania dłużnika. Środki uzyskane ze sprzedaży majątku zazwyczaj nie wystarczają na całkowita spłatę zadłużenia. W takim wypadku sąd ustala plan spłat pozostałego długu. Są to zazwyczaj raty w wysokości umożliwiającej ich pokrycie przez dłużnika. Kiedy wyznaczone raty zostaną spłacone, pozostała cześć długów zostaje umorzona. Warto tu dodać, że jeśli sąd uzna, że konsument nie ma możliwości spłacenia zadłużenia (na przykład z powodu ciężkiej choroby), może planu spłat nie ustalić wcale. Szczegółowe regulacje i informacje jak działa upadłość konsumencka są dostępne w ustawie z 28 lutego 2003 prawa upadłościowego i naprawczego.

Jak działa upadłość konsumencka po nowelizacji przepisów ?

Statystyki wykazują, że z roku na rok zwiększa się liczba upadłości konsumenckich i coraz więcej osób próbuje się dowiedzieć jak działa upadłość konsumencka. Od 24 marca 2020 roku weszły w życie nowe przepisy, które ułatwią uzyskanie upadłości. Co zmieni się w prawie upadłościowym ? Tak naprawdę sporo. Po pierwsze, dzięki nowelizacji, dłużnicy prowadzący działalność jednoosobową będą traktowani jak konsumenci prywatni. Po drugie osoby, które doprowadziły do zadłużenia z premedytacją, również będą mogły zgłosić wniosek o upadłość. Do tej pory sądy oddalały wnioski, jeżeli dłużnik doprowadził do takiej sytuacji umyślnie. Według nowych przepisów osoba, która doprowadziła do bankructwa z premedytacją, będzie traktowana przez sąd inaczej niż dłużnik, który ogłasza upadłość z przyczyn od niego niezależnych. Oznacza to, że w pierwszym przypadku dłużnik będzie zobowiązany do spłaty swojego zadłużenia przez okres siedmiu lat, a w drugim przypadku tylko przez trzy lata. Istotną zmianą jest też zapis, że dłużnik nie może zostać osobą bezdomną. Jeżeli nieruchomość, w której zamieszkiwał do tej pory zostanie zlicytowana, otrzyma on cześć środków na opłacanie czynszu. Wysokość kwoty musi być wystarczająca na pokrycie czynszu za okres od roku do dwóch lat.

Nowe życie po upadłości konsumenckiej

Procedura upadłościowa to zawsze powinna być ostateczność. Pomimo tego, że pozwala rozpocząć życie z tak zwaną nową kartą, jest zawsze dramatycznym krokiem dla dłużnika i jego bliskich. Dlatego zanim zaczniemy się interesować jak działa upadłość konsumencka, zawsze warto poszukać wyjść alternatywnych i zadać sobie kilka pytań. Czy próbowaliśmy dojść do porozumienia z wierzycielami za wszelką cenę ? Czy zaproponowaliśmy ugodę lub negocjowaliśmy nowe warunki spłat ? Czy staraliśmy się rozłożyć raty płatności na mniejsze części, które dalibyśmy radę spłacać ? Być może zadanie takich pytań w odpowiednim momencie oraz podjęcie zapobiegawczych kroków wcześniej, pozwoli na uniknięcie najgorszego i pomoże zapanować nad długami.